Είναι τελικά τόσο επιβλαβής η ταχυφόρτιση για τη μακροζωία των μπαταριών; Εκτεταμένη έρευνα της Geotab, παγκόσμιου ειδικού στα δεδομένα κινητικότητας, έρχεται να αμφισβητήσει ορισμένες βεβαιότητες.

Αν και η ισχύς φόρτισης παίζει ρόλο, οι σύγχρονες μπαταρίες αποδεικνύονται πολύ πιο ανθεκτικές από τις αρχικές εκτιμήσεις. Με την εξάπλωση των ηλεκτρικών αυτοκινήτων στους δρόμους μας, το ζήτημα της «γήρανσης» των μπαταριών επανέρχεται συνεχώς στο προσκήνιο. Τα στοιχεία που δημοσιοποίησε η Geotab προσφέρουν μια καθησυχαστική πρώτη απάντηση.

Η φόρτιση υψηλής ισχύος προκαλεί εδώ και χρόνια ανησυχίες στους οδηγούς, αλλά οι μπαταρίες αποδεικνύονται πιο ανθεκτικές απ’ όσο περιμέναμε

Η ανάλυση πολυετών τηλεματικών δεδομένων από περισσότερα από 22.700 οχήματα, που καλύπτουν 21 μάρκες και μοντέλα, δείχνει ότι οι μπαταρίες των EV υποβαθμίζονται κατά μέσο όρο κατά 2,3% ετησίως, έναντι 1,8% που κατέγραφαν τα αποτελέσματα του 2024. 

Σύμφωνα με την Geotab, «το αποτέλεσμα αυτό αντικατοπτρίζει τις αλλαγές στη χρήση των ηλεκτρικών αυτοκινήτων και, ειδικότερα, την αυξανόμενη καταφυγή σε ταχεία φόρτιση συνεχούς ρεύματος υψηλής ισχύος». Ποιος είναι όμως ο πραγματικός αντίκτυπος στην υγεία των μπαταριών;

Πρέπει άραγε να αποφεύγουμε τη φόρτιση υπέρ-υψηλής ισχύος; Η μελέτη δείχνει ότι τα αυτοκίνητα που χρησιμοποιούν συστηματικά φόρτιση συνεχούς ρεύματος άνω των 100 kW εμφανίζουν πράγματι ταχύτερη φθορά, η οποία μπορεί να φτάσει έως και το 3% ετησίως. Αντίθετα, όσα φορτίζουν κυρίως σε χαμηλή ισχύ παρουσιάζουν ρυθμό υποβάθμισης κοντά στο 1,5% -διαφορά σχεδόν διπλάσια.

Η διαφορά είναι υπαρκτή, αλλά απέχει πολύ από τα καταστροφικά σενάρια που συχνά προβάλλονται. «Η απόδοση των μπαταριών παραμένει ιδιαίτερα καλή, ακόμη και με εντατική χρήση και ταχύτερη φόρτιση», επισημαίνει η Charlotte Argue, υπεύθυνη βιώσιμης κινητικότητας στην Geotab. Πέρα από τη φόρτιση, υπάρχουν και άλλοι παράγοντες που επηρεάζουν τη διάρκεια ζωής των μπαταριών, με σχετικά περιορισμένο αντίκτυπο στην αντοχή τους.

Θα είχε πάντως ενδιαφέρον αν η μελέτη παρείχε και στοιχεία για τον μέσο ετήσιο αριθμό χιλιομέτρων των αυτοκινήτων που εξετάστηκαν.

Θερμότητα και εντατική χρήση αποτελούν παράγοντες γήρανσης της μπαταρίας, αν και δευτερεύοντες. Τα αυτοκίνητα που κινούνται σε θερμά κλίματα εμφανίζουν κατά μέσο όρο 0,4% ταχύτερη ετήσια υποβάθμιση της μπαταρίας σε σύγκριση με εκείνα που χρησιμοποιούνται σε εύκρατες περιοχές. Μια αισθητή, αλλά σχετικά περιορισμένη διαφορά.

Αντίστοιχη εικόνα και ως προς την ένταση χρήσης. Τα αυτοκίνητα που καταπονούνται περισσότερο παρουσιάζουν ελαφρώς αυξημένη φθορά -περίπου 0,8% επιπλέον ανά έτος.

Τελικά ποιες είναι οι συνήθειες φόρτισης που αξίζει να ακολουθούμε για να επιβραδύνουμε τη γήρανση της μπαταρίας; Ένα ακόμη ενδιαφέρον συμπέρασμα λοιπόν, είναι ότι ορισμένοι «κανόνες» φόρτισης, που συχνά θεωρούνται απαράβατοι, χρειάζονται επανεξέταση. Η χρήση της μπαταρίας σε μεγάλο εύρος φόρτισης -από χαμηλό έως υψηλό επίπεδο- δεν οδηγεί από μόνη της σε επιταχυνόμενη φθορά.

Το πρόβλημα προκύπτει όταν το αυτοκίνητο παραμένει για μεγάλα χρονικά διαστήματα, και κατ’ επανάληψη, σχεδόν πλήρως φορτισμένο ή σχεδόν εντελώς αποφορτισμένο. Με άλλα λόγια, δεν είναι τόσο το εύρος χρήσης που επιβαρύνει τη μπαταρία, όσο η παρατεταμένη ακινησία στα «άκρα».

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΗ Ηλεκτρικά, η υψηλή θερμοκρασία πόσο επηρεάζει την αυτονομία;

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΗ Νέα έρευνα, πόση αυτονομία χάνουν τα ηλεκτρικά στο ψύχος;

Το ζητούμενο λοιπόν είναι η ισορροπία. Για εταιρικούς στόλους αλλά και για ενημερωμένους ιδιώτες οδηγούς, «η χρήση της χαμηλότερης δυνατής ισχύος φόρτισης, χωρίς να παραβιάζονται οι λειτουργικές ανάγκες, συμβάλλει στη μακροχρόνια διατήρηση της υγείας της μπαταρίας, χωρίς να θυσιάζεται η διαθεσιμότητα του αυτοκινήτου», συνοψίζει η Charlotte Argue.

Μακριά από κινδυνολογικές προσεγγίσεις, η μελέτη αυτή προσφέρει μια πιο νηφάλια και ρεαλιστική εικόνα για τη γήρανση των μπαταριών. Η υπέρ-ταχεία φόρτιση έχει όντως αντίκτυπο στη μακροζωία τους -όχι όμως σε βαθμό που να προδιαγράφει έναν πρόωρο «θάνατο» του ηλεκτρικού μας.