Η συνεχής εξέλιξη των προηγμένων συστημάτων υποβοήθησης οδήγησης (ADAS) έχει αλλάξει σημαντικά τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε την ασφάλεια στο αυτοκίνητο.

Ωστόσο, όσο περισσότερα ηλεκτρονικά συστήματα ενσωματώνονται στα σύγχρονα μοντέλα, τόσο αυξάνονται και οι αντιδράσεις από οδηγούς που θεωρούν ότι πολλά από αυτά είναι υπερβολικά παρεμβατικά ή ακόμη και ενοχλητικά στην καθημερινή χρήση.

Το μεγάλο στοίχημα για την αυτοκινητοβιομηχανία είναι δημιουργία τεχνολογιών και ADAS που θα συνεργάζονται αρμονικά με τον οδηγό

Αυτό ακριβώς επιχειρεί να αλλάξει ο Euro NCAP, ο οποίος προετοιμάζει μια σημαντική αναθεώρηση στον τρόπο αξιολόγησης των ADAS, δίνοντας πλέον έμφαση όχι μόνο στην αποτελεσματικότητα αλλά και στην πραγματική εμπειρία χρήσης.

Σύμφωνα με όσα δήλωσε στο Autocar ο τεχνικός υπεύθυνος ADAS της Euro NCAP, Adriano Palao, η επόμενη γενιά συστημάτων ασφαλείας θα είναι πολύ πιο «έξυπνη», με στόχο να προσαρμόζεται στον τρόπο οδήγησης και στη συμπεριφορά κάθε οδηγού ξεχωριστά.

Από το 2024, η ευρωπαϊκή νομοθεσία καθιστά υποχρεωτική την παρουσία πολλών συστημάτων ασφαλείας σε όλα τα νέα αυτοκίνητα που ταξινομούνται στην Ευρώπη. Μεταξύ αυτών βρίσκονται το  σύστημα αναγνώρισης ορίων ταχύτητας (ISA), το αυτόματο φρενάρισμα έκτακτης ανάγκης (AEB) και το σύστημα υποβοήθησης διατήρησης λωρίδας (ELK).

Παρότι οι τεχνολογίες αυτές έχουν συμβάλει ουσιαστικά στη βελτίωση της οδικής ασφάλειας, αρκετοί οδηγοί θεωρούν ότι πολλές φορές λειτουργούν υπερβολικά παρεμβατικά. Ως εκ τούτου, δεν είναι λίγοι εκείνοι που απενεργοποιούν συστηματικά λειτουργίες όπως το lane keeping assist ή τις ηχητικές προειδοποιήσεις υπέρβασης ταχύτητας.

Ο Euro NCAP θεωρεί πως το επόμενο μεγάλο βήμα είναι τα συστήματα να κατανοούν πότε ο οδηγός είναι πραγματικά συγκεντρωμένος και πότε χρειάζεται υποστήριξη. Με αυτόν τον τρόπο, οι παρεμβάσεις θα περιορίζονται μόνο στις περιπτώσεις όπου είναι απαραίτητες, μειώνοντας τον εκνευρισμό και αυξάνοντας την εμπιστοσύνη προς την τεχνολογία.
Ο Adriano Palao ήταν μάλιστα ιδιαίτερα αιχμηρός απέναντι στον τρόπο λειτουργίας ορισμένων σημερινών συστημάτων διατήρησης λωρίδας, τονίζοντας πως όταν ο οδηγός έχει τον πλήρη έλεγχο του αυτοκινήτου, οι συνεχείς διορθώσεις στο τιμόνι γίνονται περισσότερο ενοχλητικές παρά χρήσιμες. 

Στο επίκεντρο των μελλοντικών εξελίξεων βρίσκονται και τα προηγμένα συστήματα παρακολούθησης οδηγού και επιβατών. Οι νέες τεχνολογίες θα χρησιμοποιούν κάμερες και αισθητήρες στο εσωτερικό της καμπίνας ώστε να αναγνωρίζουν τη στάση του σώματος, το επίπεδο προσοχής αλλά και πιθανές επικίνδυνες συμπεριφορές.

Για παράδειγμα, τα μελλοντικά αυτοκίνητα θα μπορούν να καταλαβαίνουν αν κάποιος επιβάτης έχει τα πόδια του πάνω στο ταμπλό ή αν κάθεται υπερβολικά κοντά στον αερόσακο, προσαρμόζοντας αντίστοιχα τη λειτουργία των συστημάτων παθητικής ασφάλειας.

Παράλληλα, ο Euro NCAP βρίσκεται σε συνεχή επικοινωνία με τις αυτοκινητοβιομηχανίες ώστε οι ζώνες ασφαλείας και οι αερόσακοι να γίνουν ακόμη πιο εξελιγμένοι. Μέσω αισθητήρων που θα αναγνωρίζουν τον σωματότυπο και τη θέση των επιβατών, τα συστήματα θα μπορούν να προσαρμόζουν τη δύναμη συγκράτησης ή την ανάπτυξη των αερόσακων, μειώνοντας τον κίνδυνο τραυματισμού σε περίπτωση ατυχήματος.

Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές που ανακοίνωσε ο Euro NCAP αφορά τον τρόπο αξιολόγησης των συστημάτων ασφαλείας. Μέχρι σήμερα, οι περισσότερες δοκιμές πραγματοποιούνταν σε ελεγχόμενες συνθήκες, σε κλειστές πίστες. Από εδώ και πέρα όμως, ο οργανισμός θα προχωρά και σε δοκιμές σε δημόσιους δρόμους.

Κάθε αυτοκίνητο που θα αξιολογείται θα εξοπλίζεται με πρόσθετους αισθητήρες και καταγραφικά συστήματα, ώστε να εξετάζεται η πραγματική λειτουργία των ADAS στην καθημερινότητα. Τα μοντέλα θα διανύουν περίπου 2.000 χιλιόμετρα σε διαφορετικές ευρωπαϊκές χώρες, με τον Euro NCAP να καταγράφει μεταξύ άλλων την ακρίβεια αναγνώρισης του ορίου ταχύτητας, τις παρεμβάσεις του lane keeping assist και πολλά ακόμη. Πέρα από την αποτελεσματικότητα των συστημάτων, ο Euro NCAP θέλει να μελετήσει και το κατά πόσο αυτά γίνονται αποδεκτά και βοηθούν τους οδηγούς στην καθημερινή χρήση.

Η συζήτηση γύρω από τα ADAS συνδέεται φυσικά και με την εξέλιξη της αυτόνομης οδήγησης. Συστήματα όπως το Full Self-Driving της Tesla, το BlueCruise της Ford και το Drive Pilot της Mercedes-Benz δείχνουν ήδη την κατεύθυνση που ακολουθεί η αυτοκινητοβιομηχανία.

Ωστόσο, ο οργανισμός εμφανίζεται επιφυλακτικός απέναντι στον τρόπο με τον οποίο αξιολογούνται και παρακολουθούνται αυτά τα συστήματα, ειδικά σε ό,τι αφορά την πραγματική προσοχή του οδηγού κατά τη χρήση τους. Όπως φαίνεται λοιπόν, η επόμενη μέρα στην ασφάλεια των αυτοκινήτων δεν θα αφορά μόνο το πόσο «έξυπνα» είναι τα συστήματα αλλά και το πόσο φυσικά και διακριτικά θα συνεργάζονται με τον οδηγό.