Από πρωτοπόρος στα SUV με το RAV4 και στην υβριδική τεχνολογία με το Prius, η Toyota απέδειξε τα τελευταία χρόνια ότι δεν περιορίζεται σε οικογενειακά και πρακτικά αυτοκίνητα. Αντίθετα με την εικόνα που έχουν πολλοί στο μυαλό τους, μεταλλάχθηκε σε ρομαντικό θεματοφύλακα της οδηγικής απόλαυσης, στηρίζοντας σπορ κατηγορίες που αργοσβήνουν: Tα κουπέ με τα Supra και GR86, αλλά και τα hot hatch με τις εκδόσεις GR των Corolla και Yaris.

Αν και σε μια δεύτερη σκέψη ο χαρακτηρισμός «hot hatch» είναι αρκετά φτωχός για το GR Yaris. Αδικεί τη δουλειά που έριξαν οι μηχανικοί της Toyota. Ειδικά στη νεότερη ανανεωμένη έκδοσή του που, χάρη σε μια σειρά ευπρόσδεκτων βελτιώσεων, έγινε ακόμα καλύτερο και πιο ξεχωριστό. Δεν είναι μια «πουσαρισμένη» έκδοση του δημοφιλούς σουπερμίνι, με μεγαλύτερη ισχύ και πιο σφιχτές αναρτήσεις. Ένα επικοινωνιακό προϊόν, αν θέλετε, για να εξαργυρώσει το τμήμα μάρκετινγκ της Toyota τις αγωνιστικές επιτυχίες στο WRC.

Ο 1.600άρης τούρμπο του Toyota GR Yaris παραμένει ο ισχυρότερος κινητήρας τριών κυλίνδρων παραγωγής και πλέον αποδίδει 280 ίππους

Είναι ένα σύγχρονο rally replica -ένα αυτοκίνητο που φαίνεται να εξελίχθηκε χωρίς περιορισμούς, με μοναδικό στόχο τη μεταφορά της φιλοσοφίας των ράλι στο δρόμο.

Πέρα από το όνομα, τις φωτιστικές μονάδες, τους καθρέφτες, ορισμένους διακόπτες στο εσωτερικό και μερικούς κοινούς κωδικούς ανταλλακτικών, το GR Yaris ελάχιστη συγγένεια έχει με το υβριδικό Yaris που πρωταγωνιστεί στις πωλήσεις στην Ελλάδα, παρόλο τις παρεμφερείς διαστάσεις.

Πρώτα απ’ όλα βασίζεται σε μια ειδική «υβριδική» πλατφόρμα που συνδυάζει το εμπρός τμήμα της δομής GA-B του απλού Yaris, με ένα νέο πίσω μέρος από τη μεγαλύτερη πλατφόρμα GA-C των Corolla και CH-R. Έτσι επέτρεψε τη σχεδίαση μιας εντελώς ξεχωριστής πίσω ανάρτησης με διπλά ψαλίδια, με δυνατότητα τοποθέτησης πίσω διαφορικού και μεγαλύτερη γωνία κάμπερ και κάστερ. Η εμπρός ανάρτηση παραμένει μακφέρσον, αλλά με πλήρως αναθεωρημένη γεωμετρία σε σχέση με το απλό Yaris, ενισχυμένα άνω σημεία στήριξης με τρεις βίδες, μεγαλύτερα σινεμπλόκ και σκληρότερα ελατήρια.

Παράλληλα, το αμάξωμα έγινε ακόμα πιο στιβαρό, με περίπου 13% περισσότερες συγκολλήσεις και 24% περισσότερη χρήση συγκολλητικών υλικών, ενισχύοντας την ακαμψία και την απόκρισή του στις στροφές.

Κοιτώντας το, μοιάζει με συμβατικό Yaris «τίγκα στα αναβολικά»: Η σιλουέτα είναι φαρδιά και τετράγωνη, με έντονα φουσκωμένους θόλους που καλύπτουν τα αυξημένα μετατρόχια των 1.535 mm εμπρός και 1.565 mm πίσω. Το φαρδύ αμάξωμα, η ενισχυμένη οροφή από σφυρήλατο ανθρακονήμα και τα αλουμινένια καπό και πόρτες χαμηλώνουν το κέντρο βάρους. Κάθε στοιχείο έχει σχεδιαστεί με καθαρά αγωνιστική λογική και όχι για αισθητικούς λόγους.

Ο εμπρός προφυλακτήρας, το αποσπώμενο σπλίτερ και οι μεγαλύτεροι αεραγωγοί εξυπηρετούν την ψύξη και την αεροδυναμική. Πίσω, η ενιαία φωτεινή υπογραφή LED παραμένει ορατή ακόμη και μέσα στη σκόνη και τα φώτα όπισθεν έχουν μεταφερθεί ψηλότερα για προστασία από πέτρες. Συνολικά, ακόμα και χωρίς υπερβολικές πτέρυγες, οι οποίες αφέθηκαν για κάποιες πιο ειδικές εκδόσεις, το GR Yaris δείχνει έτοιμο για εκκίνηση σε ειδική διαδρομή, δηλώνοντας τον αγωνιστικό του χαρακτήρα με απόλυτα ειλικρινή τρόπο. Είναι ένα σύγχρονο homologation special και δεν το κρύβει.

Στο εσωτερικό του ανανεωμένου GR Yaris, όλα έχουν αλλάξει. Το πιο σημαντικό είναι η θέση οδήγησης: Το κάθισμα έχει χαμηλώσει κατά 2,5 cm και το ταμπλό κατά 5 cm, προσφέροντας καλύτερη ορατότητα προς τα εμπρός. Ο κεντρικός καθρέφτης, που προηγουμένως βρισκόταν ακριβώς στο οπτικό πεδίο, έχει επίσης μετακινηθεί, ενώ η κολόνα του τιμονιού προσφέρει λίγο μεγαλύτερη δυνατότητα ρύθμισης. Το αποτέλεσμα των αλλαγών είναι μια πολύ καλύτερη θέση οδήγησης, με τον οδηγό να νιώθει πλέον ένα με το αυτοκίνητο και όχι πάνω σε αυτό, όπως στις συμβατικές υβριδικές εκδόσεις του ιαπωνικού σουπερμίνι.

Το νέο ταμπλό δεν κερδίζει σε εμφάνιση. Για να είμαστε ακριβείς, σε οποιοδήποτε άλλο μοντέλο η απλοϊκή τετράγωνη σχεδίαση θα εκλαμβανόταν ως κακόγουστο αστείο, αλλά εδώ έχει νόημα. Παραπέμπει σε αγωνιστική κονσόλα, με τη λειτουργικότητα να είναι αψεγάδιαστη. Όλα τα στοιχεία είναι στραμμένα προς τον οδηγό, σε εύκολη πρόσβαση, ακολουθώντας τη σπορ φιλοσοφία «function over form».

Ο πλήρως ψηφιακός πίνακας οργάνων 12,3” είναι καθαρός και ευανάγνωστος, με καλά γραφικά, ενώ στη λειτουργία Sport το παραδοσιακό στροφόμετρο μετατρέπεται σε μπάρα όπως στα αγωνιστικά.

Η εργονομία επωφελείται από την αγωνιστική τεχνογνωσία της Gazoo Racing και ο ψηλότερα κατά 7,5 πόντους τοποθετημένος λεβιές του αυτόματου κιβωτίου πέφτει φυσικά στο χέρι, ενώ και τα πεντάλ είναι σωστά τοποθετημένα. Ο χειροκίνητος μοχλός χειρόφρενου εξακολουθεί να αποσυνδέει τη μετάδοση από τους πίσω άξονες, επιτρέποντας τη χρήση του σε κλειστές στροφές.

Η ποιότητα κατασκευής είναι προσεγμένη, με στιβαρά υλικά και προσεγμένο φινίρισμα. Τα σκληρά πλαστικά δεν ανταποκρίνονται στο κόστος απόκτησής του. Αλλά η αλήθεια είναι ότι όταν καταθέτεις αρκετές χιλιάδες ευρώ για να αποκτήσεις το GR Yaris δεν το κάνεις για τα υλικά, την πρακτικότητα και τις λειτουργίες του infotainment. Το κάνεις για το μηχανολογικό του υπόβαθρο.

Όσον αφορά τα απλά, καθημερινά, αρκείσαι ότι υπάρχουν δυο πρακτικές ποτηροθήκες και ότι υποστηρίζεται Android Auto και Apple CarPlay και δίνεις βάση στα πιο ουσιώδη. Όπως ότι τα μπάκετ προσφέρουν εξαιρετική πλευρική στήριξη, χωρίς να γίνονται κουραστικά στην καθημερινή χρήση. Αλλά και σε μικρές χαρακτηριστικές λεπτομέρειες, όπως το δοχείο νερού των 3,7 λίτρων για τον ψεκασμό του ιντερκούλερ -με διακόπτη αντίστοιχο του Subaru STi, όπως θα θυμούνται οι παλιότεροι. Στοιχεία που υπενθυμίζουν ότι το GR Yaris έχει σχεδιαστεί πρώτα ως εργαλείο οδήγησης και μετά ως καθημερινό αυτοκίνητο.

Ο 1.600άρης τούρμπο του GR Yaris παραμένει ο ισχυρότερος κινητήρας τριών κυλίνδρων παραγωγής και πλέον αποδίδει 280 ίππους στις 6.500 rpm (+19 από πριν) και 390 Nm (+30 Nm) σταθερά από τις 3.250 έως τις 4.600 rpm. Οι μικρές αλλά ουσιαστικές αναβαθμίσεις στον κινητήρα G16E-GTS προσφέρουν μεγαλύτερη ευστροφία και γραμμική απόκριση σε όλο το φάσμα στροφών. Ο ενισχυμένος μηχανισμός βαλβίδων, τα νέα ελαφρύτερα πιστόνια, η αυξημένη πίεση ψεκασμού και η νέα εξάτμιση δίνουν στον κινητήρα αίσθηση αγωνιστικού συνόλου. Παρά τον μικρό κυβισμό, το μοτέρ είναι δυναμικό από χαμηλά και «απογειώνεται» με γραμμικό στροφάρισμα, προσφέροντας ένα αίσθημα αγωνιστικής ώθησης χωρίς νευρικότητα.

Στην καθημερινή χρήση, η ώθηση είναι άμεση αλλά πολιτισμένη. Σε έντονο ρυθμό αποκαλύπτεται όλη η δυναμική του, με το διακριτικό σφύριγμα της τουρμπίνας και τον μάλλον διακριτικό ήχο της εξάτμισης να προσπαθούν να σε βάλουν στο κλίμα της οδήγησης. Ωστόσο, η αλήθεια είναι ότι του λείπει ένας πιο ξεσηκωτικός ήχος από το μοτέρ και την εξάτμιση. Οι επιδόσεις πάντως είναι αυτές που περιμένεις από ένα ελαφρύ (1.375 kg) αυτοκίνητο με 280 ίππους. Το 0-100 km/h ολοκληρώνεται σε 5,2”, με την τελική ταχύτητα να αγγίζει τα 230 km/h.

Η ισχύς μεταδίδεται και στους τέσσερις τροχούς μέσω του συστήματος GR-Four AWD, που τώρα διαθέτει ηλεκτρονικά ελεγχόμενο πολύδισκο διαφορικό και μπλοκέ Torsen εμπρός/πίσω. Πέρα από το χειροκίνητο 6άρι κιβώτιο του απερχόμενου GR Yaris, στο νέο υπάρχει και η επιλογή ενός νέου αυτόματου οκτώ σχέσεων που εξελίχθηκε από την Gazoo Racing ειδικά για το GR Yaris. Kαι είναι αυτό που διέθετε το αυτοκίνητο της δοκιμής μας.

Το λογισμικό του διαβάζει τον τρόπο οδήγησης, την πίεση στα πεντάλ και τις στροφές του κινητήρα προετοιμάζοντας τις αλλαγές. Στην πράξη είναι γρήγορο και με καλή απόκριση, ενώ στη χειροκίνητη λειτουργία δουλεύει σαν κανονικό σειριακό και με την «ορθή» διάταξη: Σπρώχνεις τον λεβιέ εμπρός για να κατεβάσεις και τραβάς προς τα πίσω για να ανεβάσεις. Επιπλέον, υπάρχουν και paddle πίσω από το τιμόνι.

Η τετρακίνηση με τη σειρά της προσφέρει τρία προγράμματα: Normal 60/40 εμπρός-πίσω, Gravel 53/47 και Track με μεταβαλλόμενη κατανομή έως 30/70 στην έξοδο της στροφής για καλύτερη επιτάχυνση.

Πώς μεταφράζεται όλη αυτή η τεχνολογία στην πράξη; Η οδική συμπεριφορά παραμένει το μεγάλο ατού του GR Yaris. Οι νέες, ελαφρώς πιο σκληρές ρυθμίσεις στην ανάρτηση εξασφαλίζουν ισορροπημένη συμπεριφορά για τον χαρακτήρα του, συνδυάζοντας φιλικότητα στην καθημερινή χρήση με αποτελεσματικότητα όταν αποφασίσεις να ανακαλύψεις τα όριά του σε μια έρημη, φιδωτή διαδρομή. Με μόλις 2,6 στροφές τιμονιού από άκρη σε άκρη, η είσοδος στις στροφές είναι σταθερή και ακριβής. Αφήνει δε, μια διακριτική υποστροφή να οριοθετήσει το όριο της πρόσφυσης και στη συνέχεια να εμπιστευτείς την τετρακίνηση και τη ροπή για να ρυθμίσεις την τροχιά με το γκάζι από τη μέση της στροφής και μετά.

Με το GR Yaris μπορείς να στρίψεις γρήγορα και ουδέτερα ή να αφήσεις την ουρά να χαράζει ελεγχόμενα την πορεία, ανάλογα με το τερέν και το στιλ οδήγησης. Από την πρώτη στιγμή, σου δείχνει ότι η ταχύτητα του δεν προέρχεται μόνο από τον ζωηρό κινητήρα, αλλά και από την άρτια αρμονία πλαισίου και τετρακίνησης. Ο τρόπος που αντιμετωπίζει τους κατσαρούς δρόμους, με λακκούβες και κατεστραμμένη άσφαλτο, είναι υποδειγματικός. Παραμένει απόλυτα σταθερό, προσφέροντας αίσθηση πλήρους ελέγχου και είναι πάντα έτοιμο να επιταχύνει προς την επόμενη στροφή χωρίς απώλειες πρόσφυσης. 

Το τιμόνι μεταφέρει με ακρίβεια ό,τι συμβαίνει κάτω από τους τροχούς, ενώ τα φρένα αποδίδουν σταθερά και με αυτοπεποίθηση, χάρη στους εμπρός δίσκους 350 mm με 4πίστονες δαγκάνες και τους πίσω 297 mm με διπίστονες.

Στο τέλος της ημέρας, το GR Yaris είναι ένα ειδικό αυτοκίνητο που ζει και αναπνέει στον δρόμο ή την πίστα, χωρίς περιττές πολυτέλειες ή επιτηδευμένα φτιασίδια. Κάθε κίνηση, κάθε αλλαγή σχέσης και κάθε αντίδραση του πλαισίου μεταφέρει την αίσθηση ενός αυτοκινήτου φτιαγμένου χωρίς συμβιβασμούς. Ένα καθαρόαιμο rally replica της σύγχρονης εποχής.

Υπενθυμίζει ότι η Toyota δεν είναι μόνο μια μάρκα συνώνυμη της λογικής, αλλά και ένας από τους λίγους κατασκευαστές σήμερα που βλέπει το αυτοκίνητο ως πηγή συναισθήματος. Με κόστος απόκτησης €69.670 για τη χειροκίνητη έκδοση και €73.670 για το αυτόματο της δοκιμής, το GR Yaris δεν απευθύνεται σε όλους. Αλλά σε όσους αξιολογούν την αξία ενός αυτοκινήτου με βάση την οδηγική απόλαυση.

Σε έναν εξηλεκτρισμένο και αποστειρωμένο αυτοκινητικό κόσμο, το Toyota GR Yaris παραμένει μια σπάνια, καθαρόαιμη στιγμή αυτοκινητικής αλήθειας. Ένα αυτοκίνητο που θέλεις στο γκαράζ σου για να το απολαμβάνεις στις δικές σου μοναδικές διαδρομές.