node/42972

Δίπλωμα οδήγησης: Σχέδιο Νόμου στη σωστή κατεύθυνση ή θέατρο του παραλόγου;

Αλλάζει ο τρόπος με τον οποίο γίνονται τα μαθήματα, η θεωρητική εξέταση, αλλά και οι πρακτικές εξετάσεις για την απόκτηση διπλώματος οδήγησης.

Σύμφωνα με το Σχέδιο Νόμου του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών επιχειρείται, μεταξύ άλλων, η αναμόρφωση του πλαισίου που διέπει την εκπαίδευση, τη θεωρητική εξέταση και πρακτική δοκιμασία υποψήφιων οδηγών και οδηγών για τη χορήγηση αδειών οδήγησης οχημάτων.

Οι κύριοι στόχοι είναι τέσσερις:
1. Αναβάθμιση της εκπαίδευσης των υποψηφίων οδηγών, έτσι ώστε ο οδηγός να είναι καλύτερα προετοιμασμένος για να βγει στον δρόμο από τη στιγμή που θα πάρει το δίπλωμα οδήγησης.
2. Ενίσχυση της Διαφάνειας, έτσι ώστε να μπει φρένο σε φαινόμενα διαφθοράς.
3. Διασφάλιση του αδιάβλητου της διαδικασίας εξέτασης.
4. Προαγωγή της οδικής ασφάλειας με πράξεις.

Σχέδιο Νόμου «Οδηγώντας με Ασφάλεια»
Σκοπός του Σχεδίου Νόμου που αφορά στις άδειες οδήγησης είναι η αντιμετώπιση της διαφθοράς και της αδιαφάνειας του συστήματος εξετάσεων για τη χορήγηση αδειών οδήγησης, ο εκσυγχρονισμός της εκπαιδευτικής ύλης και της δοκιμαστικής διαδικασίας με γνώμονα την προαγωγή της οδικής ασφάλειας της χώρας, μέσω της διαμόρφωσης ενός σύγχρονου πλαισίου θεωρητικής και πρακτικής εκπαίδευσης και εξέτασης των υποψήφιων οδηγών και οδηγών, καθώς και του καθορισμού ενός συστήματος ελέγχου και εποπτείας των διαδικασιών και αξιολόγησης των εξεταστών.

Άδεια οδήγησης, εξετάσεις

Στο πλαίσιο επίτευξης των ανωτέρω, θεσπίζονται, μεταξύ άλλων τα εξής:
α. Θέσπιση νέου κατώτατου ορίου ηλικίας για την παρακολούθηση θεωρητικής και πρακτικής εκπαίδευσης, ήτοι τα 17 έτη, καθώς και δυνατότητας των υποψηφίων που έχουν συμπληρώσει το δέκατο έβδομο (17ο) έτος της ηλικίας τους και έχουν πραγματοποιήσει τον ελάχιστο αριθμό ωρών θεωρητικής εκπαίδευσης οχημάτων κατηγορίας Β να λάβουν μέρος στις θεωρητικές εξετάσεις, αλλά και στις πρακτικές δοκιμασίες,

β. Θέσπιση δυνατότητας οδήγησης με συνοδό σε όσους υποψήφιους οδηγούς έχουν συμπληρώσει τα 17 έτη και ολοκληρώνουν επιτυχώς την πρακτική δοκιμασία. Ειδικότερα, προβλέπεται η χορήγηση προσωρινής άδειας οδήγησης στους ανήλικους υποψήφιους οδηγούς μέχρι τη συμπλήρωση του 18ου έτους ηλικίας τους, οπότε και τους χορηγείται το κανονικό έντυπο άδειας οδήγησης. Οι ειδικότεροι όροι και προϋποθέσεις οδήγησης με συνοδό θα καθοριστούν με υπουργική απόφαση, που θα εκδοθεί εντός δύο μηνών από την έναρξη ισχύος του νόμου (για να μην υπάρξει καμία καθυστέρηση και κανένα κενό ως προς την εφαρμογή της ρύθμισης).

γ. Ειδική θεωρητική εκπαίδευση για συγκεκριμένες κατηγορίες υποψήφιων οδηγών, όπως οι οδηγοί που δεν έχουν ολοκληρώσει την υποχρεωτική εκπαίδευση, με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες, που έχουν αναγνωριστεί ως δικαιούχοι διεθνούς προστασίας και που είναι κωφοί και βαρήκοοι, με τη χρήση ειδικού εκπαιδευτικού υλικού, το οποίο θα περιλαμβάνει ενδεικτικά εγχειρίδιο σε ψηφιακή μορφή με ήχο, εικόνες, σκίτσα, πραγματικές φωτογραφίες, κείμενο και βίντεο ακόμα και στην ελληνική νοηματική γλώσσα.

δ. Αναδιαμορφώνεται και απλουστεύεται η ύλη της θεωρητικής εκπαίδευσης, με σκοπό την καλύτερη κατανόηση και την ενίσχυση της κριτικής σκέψης των υποψήφιων οδηγών και κατανόηση θεμάτων και καταστάσεων οδικής ασφάλειας, η οποία θα αποτελέσει αντικείμενο σχετικής υπουργικής απόφασης.

ε. Προβλέπεται η διάθεση των ερωτηματολογίων των θεωρητικών εξετάσεων και σε άλλες γλώσσες πέραν της ελληνικής (οι οποίες και θα καθοριστούν με την έκδοση σχετικής υπουργικής απόφασης), στην ελληνική με χρήση ακουστικών με ήχο καθώς και στην ελληνική νοηματική γλώσσα.

Άδεια οδήγησης, εξετάσεις

στ. Αυστηροποιείται ο έλεγχος της διεξαγωγής των θεωρητικών εξετάσεων, προς αποκατάσταση των στρεβλώσεων και προβλημάτων του υφιστάμενου συστήματος, με τον καθορισμό ελέγχου ταυτοπροσωπίας σε δύο στάδια. Προβλέπεται η χρήση ηλεκτρονικών μέσων για εισαγωγή στο εξεταστικό σύστημα, ήτοι η χρήση ψηφιακών διαπιστευτηρίων με δυνατότητα ταυτοποίησης δύο παραγόντων μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης.

ζ. Ενημέρωση υποψηφίων με τη χρήση οπτικοακουστικού υλικού για τη διαδικασία εξέτασης, για την απαγόρευση χρήσης κινητών τηλεφώνων, ακουστικών ή οποιασδήποτε άλλης ηλεκτρονικής συσκευής επικοινωνίας, οποιασδήποτε άλλης ηλεκτρονικής συσκευής ή έξυπνης συσκευής, όπως ηλεκτρονικά ρολόγια κλπ., για την απαγόρευση απομάκρυνσης των υποψηφίων από τη θέση εξέτασης τους για οποιονδήποτε λόγο, πριν την ολοκλήρωση της θεωρητικής εξέτασης και του τελευταίου υποψηφίου, καθώς και τις επιβαλλόμενες κυρώσεις σε περίπτωση διαπίστωσης οποιασδήποτε παράβασης (όπως θα καθοριστούν με σχετική υπουργική απόφαση).

η. Δειγματοληπτικός έλεγχος ταυτοπροσωπίας υποψήφιων οδηγών και οδηγών, για τη διενέργεια του οποίου διασταυρώνεται η φωτογραφία που συμπεριλαμβάνεται στο Δ.Ε.Ε. του υποψηφίου με ψηφιακή φωτογραφία που λαμβάνεται κατά την είσοδο του υποψηφίου στο εξεταστικό κέντρο από κάμερα που χρησιμοποιείται μόνο για αυτό το σκοπό, διασφαλίζοντας την ασφαλή επεξεργασία προσωπικών δεδομένων και ακολουθώντας τις κατευθυντήριες γραμμές της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα.

Άδεια οδήγησης, εξετάσεις

θ. Ειδική θεωρητική εξέταση ατόμων που δεν έχουν ολοκληρώσει την υποχρεωτική εκπαίδευση, ατόμων με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες και όσων δε γνωρίζουν την ελληνική γλώσσα με τη βοήθεια προσωπικών ακουστικών, καθώς και ειδική θεωρητική εξέταση κωφών και βαρήκοων υποψηφίων με την προβολή βίντεο που εμφανίζεται στην οθόνη του ηλεκτρονικού υπολογιστή και περιλαμβάνει, ενδεικτικά, τις ερωτήσεις, τις απαντήσεις, τα σχήματα και τα κείμενα μεταφρασμένα στην ελληνική νοηματική γλώσσα, καθώς και υπότιτλους.

ι. Δίνεται η δυνατότητα στους υποψήφιους οδηγούς και οδηγούς να παρακολουθήσουν μαθήματα πρακτικής εκπαίδευσης σε οχήματα νέας τεχνολογίας.

ια. Διενέργεια της πρακτικής δοκιμασίας των υποψήφιων οδηγών και οδηγών από έναν εξεταστή, η θέση του οποίου βρίσκεται στο μπροστινό τμήμα του οχήματος, στη θέση του συνοδηγού, και με την παρουσία του εκπαιδευτή του εκάστοτε υποψήφιου οδηγού, η θέση του οποίου βρίσκεται στο οπίσθιο τμήμα του οχήματος.

ιβ. Η διενέργεια της πρακτικής δοκιμασίας όλων των κατηγοριών αδειών οδήγησης υποψήφιων οδηγών και οδηγών γίνεται αποκλειστικά με τα οχήματα και τις μοτοσικλέτες των σχολών οδηγών, σε αστικές οδούς στις οποίες παρουσιάζονται βαθμοί δυσκολίας και συνθήκες παρόμοιες με αυτές που συναντά κάθε οδηγός,

ιγ. Καθορίζεται νέο πλαίσιο πρακτικής δοκιμασίας, ενώ προβλέπεται για τους υποψήφιους οδηγούς και οδηγούς το δικαίωμα ελεύθερης οδήγησης έως πέντε (5) λεπτών χωρίς να υπόκεινται σε αξιολόγηση, εφόσον το επιθυμούν, ώστε να εξοικειωθούν με το όχημα στο οποίο θα εξετασθούν.

ιδ. Για την εξασφάλιση της διαφάνειας, της αξιοπιστίας, του ελέγχου και της εποπτείας της διενέργειας της πρακτικής δοκιμασίας των υποψήφιων οδηγών αλλά και της προστασίας των προσωπικών τους δεδομένων, η πρακτική δοκιμασία καταγράφεται με τη χρήση οπτικοακουστικών μέσων.

Άδεια οδήγησης, εξετάσεις

Ειδικότερα, προβλέπεται η χρήση φορητής κάμερας, υψηλής ευκρίνειας, με δυνατότητα λήψης 360 μοιρών, που διαθέτει μικρόφωνο και ειδική αποσπώμενη κάρτα μνήμης, στην οποία αποθηκεύεται όλη η διαδικασία της πρακτικής δοκιμασίας. Η κάμερα εικονίζει ευδιάκριτα ολόκληρη την καμπίνα του οχήματος και τους συμμετέχοντες στη διαδικασία. Το υλικό της εξέτασης αποθηκεύεται στις κάρτες μνήμης (χωρίς να μεταδίδεται απευθείας σε συμμόρφωση με τις κατευθυντήριες γραμμές της Α.Π.Δ.Π.Χ.), ενώ προβλέπονται ρεαλιστικοί και ταυτόχρονα νόμιμοι χρόνοι διατήρησής του.

ιε. Δημιουργία Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος για την υποστήριξη και διεκπεραίωση όλων των διαδικασιών που σχετίζονται με την χορήγηση, επέκταση, ανανέωση και διαχείριση της άδειας οδήγησης ή του Πιστοποιητικού Επαγγελματικής Ικανότητας (Π.Ε.Ι.).

ιστ. Καταρτίζεται και τηρείται Μητρώο Εξεταστών Πρακτικής Δοκιμασίας Υποψήφιων Οδηγών και Οδηγών για τις ανάγκες των διενεργούμενων πρακτικών δοκιμασιών των υποψήφιων οδηγών και οδηγών από τις Υπηρεσίες Μεταφορών και Επικοινωνιών των Περιφερειών της χώρας, στο οποίο εντάσσονται μετά από αίτησή τους αφενός αυτοδίκαια οι ήδη πιστοποιημένοι από το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών εν ενεργεία υπάλληλοι – εξεταστές της πρακτικής δοκιμασίας υποψηφίων οδηγών και οδηγών όλων των κατηγοριών άδειας οδήγησης, και αφετέρου μετά από την επιτυχή παρακολούθηση αρχικών επιμορφωτικών προγραμμάτων όλοι οι δημόσιοι υπάλληλοι κατηγορίας ΠΕ και ΤΕ. Στο Μητρώο Εξεταστών, επίσης, δύνανται να εγγραφούν και οι υπάλληλοι κατηγορίας ΔΕ, οι οποίοι είναι πιστοποιημένοι από τον Εθνικό Οργανισμό Πιστοποίησης Προσόντων και Επαγγελματικού Προσανατολισμού (Ε.Ο.Π.Π.Ε.Π.) στην ειδικότητα «Εκπαιδευτής Υποψήφιων Οδηγών Αυτοκινήτων και Μοτοσικλετών»,

ιζ. Καταρτίζεται και τηρείται Μητρώο Εποπτών, για τις ανάγκες της εποπτείας και του ελέγχου της τήρησης των προϋποθέσεων διεξαγωγής των θεωρητικών εξετάσεων, της εποπτείας και του ελέγχου της διενέργειας των πρακτικών δοκιμασιών των υποψήφιων οδηγών και οδηγών, καθώς και της αξιολόγησης του έργου των εξεταστών, στο οποίο εγγράφονται το ένστολο προσωπικό της Ελληνικής Αστυνομίας καθώς και το προσωπικό της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας. Σε περίπτωση αδυναμίας του ένστολου προσωπικού της Ελληνικής Αστυνομίας να καλύψει το ανατιθέμενο σε αυτό εποπτικό έργο, στο Μητρώο Εποπτών δύναται να εγγραφεί το ένστολο προσωπικό άλλων φορέων, στις αρμοδιότητες των οποίων περιλαμβάνεται η εποπτεία εφαρμογής του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας, ήτοι το ένστολο προσωπικό της Δημοτικής Αστυνομίας και το ένστολο προσωπικό του Λιμενικού Σώματος – Ελληνικής Ακτοφυλακής.

Άδεια οδήγησης, εξετάσεις

ιη. Θεωρητική επιμόρφωση των Εξεταστών και των Εποπτών από το Εθνικό Κέντρο Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης και πρακτική επιμόρφωση των Εξεταστών που συμπεριλαμβάνει το χειρισμό του εξοπλισμού του εκπαιδευτικού οχήματος.

ιθ. Αύξηση αποζημίωσης Εξεταστών και πρόβλεψη για αποζημίωση Εποπτών για τη συμμετοχή τους στις εξετάσεις

κ. Σύσταση Επιτροπής Εποπτείας και Ενστάσεων, η οποία απαρτίζεται από έναν υπάλληλο που κατέχει τη θέση Προϊσταμένου Διεύθυνσης του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών ή Προϊσταμένου Τμήματος της Διεύθυνσης Οδικής Κυκλοφορίας και Ασφάλειας του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών και ένα μέλος του Μητρώου Εποπτών, συμμετέχει στο έργο της απομακρυσμένης εποπτείας και πρόβλεψη για την αποζημίωσή τους.

κα. Η απομακρυσμένη Εποπτεία συνίσταται στον απομακρυσμένο δειγματοληπτικό έλεγχο ή απομακρυσμένο έλεγχο κατόπιν καταγγελίας ή ένστασης, της πρακτικής δοκιμασίας υποψήφιων οδηγών και οδηγών, στον απομακρυσμένο δειγματοληπτικό έλεγχο ταυτοπροσωπίας των υποψήφιων οδηγών κατά τη θεωρητική εξέταση, στην εξέταση των ενστάσεων των υποψήφιων οδηγών και οδηγών κατά του αποτελέσματος της πρακτικής δοκιμασίας. Η παραπάνω διαδικασία γίνεται με πρόσβαση στο καταγεγραμμένο οπτικοακουστικό υλικό, καθώς και στις ψηφιακές φωτογραφίες της θεωρητικής εξέτασης.

Παράλληλα, και για το σκοπό της διαπίστωσης του αδιάβλητου της διαδικασίας των πρακτικών δοκιμασιών, το καταγεγραμμένο οπτικοακουστικό υλικό χρησιμοποιείται υποχρεωτικά στην περίπτωση διαπίστωσης τέλεσης ατυχήματος, για χρονικό διάστημα που δεν υπερβαίνει τους έξι (6) μήνες από τη διενέργεια της πρακτικής εξέτασης.

κβ. Οι υποψήφιοι οδηγοί και οδηγοί έχουν δικαίωμα να υποβάλουν ένσταση κατά του αποτελέσματος, αποκλειστικά με ηλεκτρονικό τρόπο, συμπληρώνοντας ειδική ηλεκτρονική προτυποποιημένη φόρμα. 

κγ. Προβλέπεται σύστημα αξιολόγησης της διαδικασίας πρακτικών εξετάσεων υποψήφιων οδηγών και οδηγών, καθώς και του έργου των εξεταστών, από την αρμόδια οργανική μονάδα του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών.

κδ. Ίδρυση ιδιωτικών Κέντρων Αξιολόγησης Ικανότητας και Προετοιμασίας Οδήγησης για την καλύτερη εξυπηρέτηση των ατόμων με κινητικά προβλήματα (τύπου «ΗΝΙΟΧΟΣ»), τα οποία αναγκάζονταν να μεταβαίνουν απ’ όλη την Ελλάδα στην Αθήνα, μιας και η διεκπεραίωση της διαδικασίας αξιολόγησης γινόταν μόνο από τον ΗΝΙΟΧΟ.

O Άρης Ζωγράφος, επιστημονικός συνεργάτης του DRIVE επί 20ετία και πλέον και πρόεδρος του Πανελληνίου Συλλόγου Εκπαιδευτών Οδήγησης και Κυκλοφοριακής Αγωγής (ΠΣΕΟ) σχολίασε για το νέο Σχέδιο Νόμου: «Επικαιροποιώντας τον ορισμό της παράνοιας,  δηλαδή να κάνεις το ίδιο πράγμα ξανά και ξανά, περιμένοντας διαφορετικά αποτελέσματα!  Το έχουμε πει σε όλους τους τόνους και όλες τις πτώσεις: Ο γόρδιος δεσμός της διαφθοράς και της διαπλοκής ΔΕΝ λύνεται! Κόβεται! Οι εκπαιδευτές δεν θέλουν να έχουν και δεν πρέπει να έχουν καμιά εμπλοκή με τις εξετάσεις οποιασδήποτε μορφής. Ο ρόλος του εκπαιδευτή τελειώνει με την ολοκληρωμένη εκπαίδευση του υποψηφίου οδηγού και από αυτό πρέπει να αξιολογείται!».