Ένα παιδί 13 ετών νεκρό και όλοι κάνουν πως δεν βλέπουν το πρόβλημα με τα ηλεκτρικά πατίνια
Η μικροκινητικότητα και κυρίως το ηλεκτρικό πατίνι, χωρίς κανόνες, χωρίς εκπαίδευση και χωρίς υποδομές μπορεί να γίνει θανατηφόρα.
Ο θάνατος ενός 13χρονου παιδιού στην Ηλεία με ηλεκτρικό πατίνι έρχεται να προστεθεί στη μακρά λίστα τροχαίων που ίσως δεν θα έπρεπε ποτέ να είχαν συμβεί.
Ένας ελιγμός για να αποφευχθεί σταθμευμένο αυτοκίνητο, απώλεια ελέγχου, πέρασμα στο αντίθετο ρεύμα και μετωπική σύγκρουση με διερχόμενο ΙΧ. Μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα, μια ζωή χάθηκε.
Kαθημερινά βλέπουμε ανήλικους να κυκλοφορούν χωρίς κράνος, πολλές φορές με δύο άτομα πάνω στο ίδιο πατίνι, συχνά μέσα σε κεντρικούς δρόμους ή ανάμεσα σε αυτοκίνητα
Και μαζί επιστρέφει με τον πιο σκληρό τρόπο μια συζήτηση που στην Ελλάδα ανοίγει μόνο μετά από τραγωδίες: πόσο ασφαλή είναι τελικά τα ηλεκτρικά πατίνια και γιατί συνεχίζουμε να τα αντιμετωπίζουμε σαν παιχνίδια;
Γιατί αυτό ακριβώς είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα. Η κοινωνία, οι γονείς, πολλές φορές ακόμη και η ίδια η Πολιτεία, αντιμετώπισαν τα ηλεκτρικά πατίνια σαν ένα αθώο gadget αστικής μετακίνησης. Μικρό, αθόρυβο, «εύκολο». Μόνο που στους δρόμους δεν υπάρχουν αθώα οχήματα.
Ένα ηλεκτρικό πατίνι μπορεί να κινείται με 25 χλμ./ώρα. Σε αρκετές περιπτώσεις και περισσότερο. Δεν έχει ζώνες ασφαλείας. Δεν έχει αερόσακους. Δεν έχει προστατευτικό πλαίσιο. Ένα λάθος, μια λακκούβα, ένα απότομο φρενάρισμα ή ένας κακός ελιγμός αρκούν για να μετατραπεί σε παγίδα. Και όταν πίσω στο τιμόνι βρίσκεται ένα παιδί 13 ή 14 ετών, το ρίσκο γίνεται τεράστιο.
Το δυστύχημα στην Ηλεία είναι η πιο χαρακτηριστική εικόνα της ελληνικής πραγματικότητας. Στενοί δρόμοι, σταθμευμένα αυτοκίνητα, ανύπαρκτοι ποδηλατόδρομοι, κυκλοφορία χωρίς οργάνωση και μικρά ηλεκτρικά οχήματα να κινούνται δίπλα σε αυτοκίνητα πολλών τόνων.
Ο αναβάτης του πατινιού είναι εκτεθειμένος παντού.
Ένα σταθμευμένο όχημα μπορεί να κρύβει πεζό.
Ένα σαμαράκι μπορεί να εκτοξεύσει το πατίνι.
Ένα φρενάρισμα αυτοκινήτου μπροστά μπορεί να αποβεί μοιραίο.
Και όμως, καθημερινά βλέπουμε ανήλικους να κυκλοφορούν χωρίς κράνος, πολλές φορές με δύο άτομα πάνω στο ίδιο πατίνι, συχνά μέσα σε κεντρικούς δρόμους ή ανάμεσα σε αυτοκίνητα.
Το πιο ανησυχητικό είναι ότι αυτή η εικόνα έχει κανονικοποιηθεί.
Θεωρητικά, η νομοθεσία υπάρχει. Τα ηλεκτρικά πατίνια εντάσσονται στα Ελαφρά Προσωπικά Ηλεκτρικά Οχήματα και ο Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας προβλέπει συγκεκριμένους κανόνες.
Η μέγιστη επιτρεπόμενη ταχύτητα φτάνει τα 25 χλμ./ώρα, ενώ απαγορεύεται η κυκλοφορία τους σε δρόμους όπου το όριο ταχύτητας των υπόλοιπων οχημάτων ξεπερνά τα 50 χλμ./ώρα.
Το κράνος είναι υποχρεωτικό, όπως και ο φωτισμός και τα ανακλαστικά για νυχτερινή χρήση. Απαγορεύεται η μεταφορά δεύτερου επιβάτη, η χρήση κινητού τηλεφώνου ή ακουστικών κατά την οδήγηση, ενώ σε πεζοδρόμους και περιοχές με πεζούς τα πατίνια πρέπει να κινούνται ουσιαστικά με ταχύτητα βαδίσματος.
Στην πράξη, όμως, οι κανόνες αυτοί εφαρμόζονται ελάχιστα.
Δεν υπάρχουν ουσιαστικοί έλεγχοι.
Δεν υπάρχει συστηματική επιτήρηση.
Δεν υπάρχει κυκλοφοριακή παιδεία.
Κυρίως, όμως, δεν υπάρχει η αίσθηση κινδύνου.
Σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες οι αρχές έχουν ήδη αρχίσει να περιορίζουν σημαντικά τη χρήση των ηλεκτρικών πατινιών, ειδικά από ανήλικους.
Στη Γαλλία έχει τεθεί ηλικιακό όριο, ενώ τα πρόστιμα για παραβάσεις είναι ιδιαίτερα αυστηρά. Στη Γερμανία απαιτούνται συγκεκριμένες προδιαγραφές και περιορισμοί κυκλοφορίας. Στη Δανία το κράνος είναι υποχρεωτικό για όλους, ενώ σε πολλές πόλεις της Ευρώπης οι δημοτικές αρχές έχουν περιορίσει ή ακόμη και απομακρύνει τα κοινόχρηστα πατίνια μετά την αύξηση σοβαρών ατυχημάτων.
Η τάση είναι ξεκάθαρη: περισσότερος έλεγχος, αυστηρότεροι κανόνες και μικρότερη ανοχή στην ανεξέλεγκτη χρήση. Γιατί πλέον όλες οι χώρες βλέπουν το ίδιο πράγμα. Ότι τα ηλεκτρικά πατίνια δεν είναι παιχνίδια δρόμου αλλά κανονικά οχήματα με πραγματικό κίνδυνο.
Θα ήταν εύκολο να κατηγορήσει κανείς αποκλειστικά το μέσο μετακίνησης. Όμως η πραγματικότητα είναι βαθύτερη.
Το πρόβλημα είναι οι δρόμοι: η έλλειψη υποδομών, η απουσία ελέγχου, η νοοτροπία, η ανοχή, κυρίως, όμως, είναι η ψευδαίσθηση ότι «σε εμένα δεν θα συμβεί».
Μέχρι να συμβεί.
Ο 13χρονος στην Ηλεία δεν είναι απλώς ακόμη ένας αριθμός στις στατιστικές των τροχαίων. Είναι μια τραγική υπενθύμιση ότι η μικροκινητικότητα χωρίς κανόνες, χωρίς εκπαίδευση και χωρίς υποδομές μπορεί να γίνει θανατηφόρα.
Και ίσως η πιο σκληρή αλήθεια είναι ότι το γνωρίζαμε όλοι εδώ και καιρό.



